Zasiłek rodzicielski w Norwegii - 100% norweskich dochodów podczas opieki nad dzieckiem

Nowo narodzone dziecko wymaga stałej opieki przynajmniej jednego z rodziców. Norweski zasiłek rodzicielski umożliwia sprawowanie opieki nad dzieckiem, bez utraty poprzednich dochodów. Do wykorzystania jest nawet 59 tygodni urlopu z zachowaniem 100% byłych zarobków.

Narodziny dziecka a pomoc od państwa

 

Kiedy rodzi się dziecko w rodzinie, dotychczasowe życie rodzinne ulega całkowitej zmianie. Pojawia się konieczność sprawowania całodobowej opieki nad maluchem przez rodziców w pierwszych miesiącach jego życia. Norwegia, ze swoim systemem socjalnym wychodzącym naprzeciw potrzebom rodzin posiadającym dzieci, zapewnia długotrwałe wsparcie finansowe świeżo upieczonym rodzicom. Wsparcie to wyrażone jest między innymi w formie zasiłków na dzieci. Do tych najpopularniejszych należą zasiłek rodzinny (norw. barnetrygd) oraz zasiłek opiekuńczy (norw. kontantstøtte). Równie istotnym wsparciem ze strony państwa jest także płatny urlop rodzicielski, w trakcie którego państwo norweskie wypłaca rodzicom nowo narodzonego dziecka zasiłek zastępujący dochody z pracy na czas opieki nad dzieckiem.

 

Urlop i zasiłek rodzicielski

 

Norweski zasiłek rodzicielski to świadczenie przyznawane w związku z wykorzystaniem urlopu rodzicielskiego (norw. foreldrepermisjon). Zasiłek ma za zadanie zapewnić dochód w związku z koniecznością wstrzymania pracy zawodowej w celu sprawowania opieki nad nowo narodzonym dzieckiem. Zasiłek dzieli się na część należną matce, zwaną zasiłkiem macierzyńskim (norw. mødrekvote), część należną ojcu, zwaną zasiłkiem ojcowskim lub tacierzyńskim (norw. fedrekvote, pappapermisjon) oraz tak zwaną część wspólną, którą rodzice dziecka mogą dowolnie podzielić między siebie (norw. fellesperioden). Zasiłek jest świadczeniem opodatkowanym i jest wypłacany przez NAV, czyli Urząd ds. Pracy i Spraw Socjalnych w Norwegii.

 

Wysokość i podstawowy podział zasiłku

 

Okres płatnego urlopu rodzicielskiego, w trakcie którego pobierany jest zasiłek rodzicielski, może trwać:

  • 49 tygodni, w czasie których zasiłek jest wypłacany w wymiarze 100%,
  • 59 tygodni, w czasie których zasiłek jest wypłacany w wymiarze 80%.

Wysokość zasiłku rodzicielskiego jest obliczana przez NAV na podstawie aktualnie osiąganych średnich dochodów. W przypadku osób prowadzących w Norwegii działalność gospodarczą, wysokość zasiłku jest obliczana na podstawie średnich dochodów osiągniętych w ostatnich, zakończonych 3 latach kalendarzowych.

 

Wysokość zasiłku rodzicielskiego nie może przekroczyć kwoty 6G (tj. 561 804 NOK).

 

Zasiłek jest podzielony między rodziców dziecka zgodnie z poniższym schematem:

 

 

U

R

L

O

P

 

R

O

D

Z

I

C

I

E

L

S

K

I

OKRES PRZED PORODEM

 

3 tygodnie

 

PORÓD

 

 moment narodzin dziecka

 

ZASIŁEK MACIERZYŃSKI (norw. mødrekvote)

 

6 tygodni + 4 tygodnie

 

ZASIŁEK OJCOWSKI (norw. fedrekvote)

 

10 tygodni

 

CZĘŚĆ WSPÓLNA ZASIŁKU (norw. fellesperioden)

 

26 tygodni x 100% stawki zasiłku

ALBO

36 tygodni x 80% stawki zasiłku

 

 

Okres przed porodem (3 tygodnie) oraz pierwszych 6 tygodni po porodzie przysługują obowiązkowo matce dziecka ze względów medycznych. 6 tygodni po porodzie wraz z kolejnymi 4 tygodniami stanowią zasiłek macierzyński (norw. mødrekvote). O ile pierwsze 6 tygodni zasiłku macierzyńskiego muszą zostać wykorzystane przez matkę po porodzie, pozostałe 4 tygodnie zasiłku może ona wykorzystać w dowolnym momencie okresu pobierania świadczenia.

 

10 tygodni z całego okresu zasiłku stanowi zasiłek ojcowski / tacierzyński (norw. fedrekvote) i przysługuje ojcu dziecka, o ile oboje rodziców ma prawo do zasiłku rodzicielskiego. Ojciec może zacząć wykorzystywać swoje 10 tygodni zasiłku już po 6 tygodniach od narodzin dziecka. Zasiłek ojcowski musi zostać wykorzystany przez ojca, w innym przypadku przepada. Wyjątkiem jest sytuacja, w której ojciec dziecka ze względów zdrowotnych nie może się zajmować dzieckiem, wówczas otrzymuje zasiłek ojcowski, mimo że matka dziecka nie może wrócić w tym czasie do aktywności zawodowej z uwagi na sytuację w rodzinie.

 

Pozostałe 26 lub 36 tygodni stanowi część wspólna (norw. fellesperioden), która może zostać dowolnie podzielona i rozdysponowana przez rodziców dziecka W przypadku wyboru stopnia wypłaty zasiłku (norw. dekningsgrad) według stawki 100%, okres wspólny trwa 26 tygodni. W przypadku decyzji o wyborze stawki 80%, okres wspólny trwa 36 tygodni.

 

W czasie, gdy jedno z rodziców pobiera zasiłek, drugie z nich musi spełniać wymóg aktywności zawodowej (norw. aktivitetskrav), co oznacza, że musi wrócić do pracy na minimum 75% etatu lub podjąć studia dzienne w pełnym wymiarze (ewentualnie wchodzi w grę połączenie zatrudnienia w mniejszym wymiarze godzin oraz studiów wyższych). W przypadku aktywności w mniejszym wymiarze godzin, zasiłek rodzicielski drugiego rodzica zostanie odpowiednio zmniejszony. Wymóg aktywności zawodowej drugiego rodzica nie obowiązuje w przypadku, gdy rodzic znajdujący się na zasiłku rodzicielskim nie jest w stanie opiekować się dzieckiem ze względów zdrowotnych (ciężka choroba). Taka sytuacja musi zostać udokumentowana i przedstawiona w NAV.

 

Aby uzyskać zasiłek rodzicielski z Norwegii w czasie urlopu rodzicielskiego, wymagane jest złożenie podania o zasiłek do NAV oraz następująca dokumentacja:

 

Dokumentacja z Polski:

  • Karta ciąży (jeśli dziecko jeszcze się nie urodziło), potwierdzająca termin porodu, przetłumaczona na język angielski lub norweski, dokument musi być wystawiony po 26 tygodniu ciąży, aby był uznany,

ALBO

  • Akt urodzenia dziecka (jeśli dziecko już się urodziło) na druku europejskim lub skrócony akt urodzenia w języku polskim przetłumaczony na język angielski lub norweski.

*Uwaga: jeśli dziecko urodzi się / urodziło się w Norwegii, powyższe dokumenty będzie można uzyskać od norweskiej położnej (karta ciąży) lub z norweskiego urzędu skarbowego (akt urodzenia) w języku norweskim i nie będą wymagały tłumaczenia.

 

Dokumentacja z Norwegii:

  • Potwierdzenie aktywności zawodowej jednego z rodziców - np. umowa o pracę lub zaświadczenie od pracodawcy / z uczelni wyższej, dokument musi potwierdzać, że rodzic dziecka, który nie pobiera zasiłku rodzicielskiego jest aktywny zawodowo,

  • Rejestracja pobytu w Norwegii - tzw. registreringsbevis, dokument wydany przez norweską policję, potwierdzający prawo do pobytu i pracy w Norwegii,

  • Odcinki z pensji od pracodawcy - za ostatnie przepracowane 6 miesięcy.

Prawo do zasiłku rodzicielskiego

 

Aby móc ubiegać się o zasiłek rodzicielski w trakcie urlopu rodzicielskiego z Norwegii, należy spełniać dwa warunki:

  • Przepracowane 6 z ostatnich 10 miesięcy w Norwegii,
  • Uzyskany w powyższym czasie dochód minimalny w wysokości 46 817 NOK (0,5 stawki G)

Dochód minimalny obejmuje zarobki wynikające ze stosunku pracy, a także opodatkowane zasiłki z NAV:

-Zasiłek dla bezrobotnych (norw. dagpenger),

-Zasiłek chorobowy (norw. sykepenger),

-Zasiłek przejściowy (norw. arbeidsavklaringspenger, AAP),

-Zasiłek ciążowy (norw. svangerskapspenger),

-Zasiłek szkoleniowy (norw. opplæringspenger),

-Zasiłek pielęgnacyjny (norw. pleiepenger).

 

Zasiłek rodzicielski w sytuacji, gdy tylko ojciec ma prawo do urlopu rodzicielskiego

 

Sytuacja, w której matka dziecka nie wypracowała prawa do urlopu rodzicielskiego, jednak ojciec je posiada, jest szczególnie często spotykana wśród imigrantów pracujących w Norwegii (np. Polaków). Wynika ona z faktu, że matka dziecka nie mieszka i nie pracuje w Norwegii, jedynym członkiem rodziny pracującym w Norwegii jest zaś ojciec dziecka. W takiej sytuacji ojciec dziecka ma możliwość wnioskowania o zasiłek rodzicielski i wykorzystania całego okresu wspólnego (norw. fellesperiode), całego zasiłku ojcowskiego (norw. fedrekvote) oraz części zasiłku macierzyńskiego (norw. mødrekvote), z wyjątkiem 6 tygodni po porodzie, zarezerwowanych ze względów medycznych dla matki.

 

Zasiłek rodzicielski jest podzielony w tym przypadku między rodziców dziecka zgodnie z poniższym schematem:

 

 

U

R

L

O

P

 

R

O

D

Z

I

C

I

E

L

S

K

I

PORÓD

 

moment narodzin dziecka

 

OKRES PO PORODZIE

 

 6 tygodni (zarezerwowane dla matki dziecka)

 

 

ZASIŁEK MACIERZYŃSKI (pozostałe 4 tygodnie)

+

ZASIŁEK OJCOWSKI (10 tygodni)

+

OKRES WSPÓLNY (26 tygodni x 100% ALBO 36 tygodni x 80%)

=

 

Razem do wykorzystania przez ojca dziecka:

 

 

40 tygodni x 100% zasiłku

ALBO

50 tygodni x 80% zasiłku

 

 

 

Powyższy schemat oznacza, że ojciec dziecka może wykorzystać 40 tygodni zasiłku rodzicielskiego według stawki 100% zasiłku albo 50 tygodni według stawki 80% zasiłku.

 

Ojciec dziecka może zacząć pobierać zasiłek rodzicielski najwcześniej od 7 tygodnia po porodzie, biorąc pod uwagę fakt, że matka dziecka może dopiero po 6 obowiązkowych tygodniach od porodu wrócić do pracy. Co istotne, od 7 tygodnia począwszy, każdy niewykorzystany tydzień zasiłku przepada, dlatego ważne jest, by złożyć podanie o zasiłek tak szybko, jak to możliwe.

 

Aby uzyskać zasiłek rodzicielski z Norwegii w czasie urlopu rodzicielskiego, gdy tylko ojciec posiada prawo do świadczenia, wymagane jest złożenie podania o zasiłek do NAV oraz następująca dokumentacja:

 

Dokumentacja z Polski:

  • Karta ciąży (jeśli dziecko jeszcze się nie urodziło), potwierdzająca termin porodu, przetłumaczona na język angielski lub norweski, dokument musi być wystawiony po 26 tygodniu ciąży, aby był uznany,

ALBO

  • Akt urodzenia dziecka (jeśli dziecko już się urodziło) na druku europejskim lub skrócony akt urodzenia w języku polskim przetłumaczony na język angielski lub norweski,

  • Potwierdzenie aktywności zawodowej matki - np. umowa o pracę lub zaświadczenie od pracodawcy / z uczelni wyższej, dokument musi potwierdzać, że matka dziecka wróciła do pracy na minimum 75% etatu lub podjęła studia wyższe w trybie dziennym na uczelni akredytowanej przez polskie Ministerstwo Edukacji Narodowej,

  • Potwierdzona kopia paszportu matki - tzw. rett kopi, dokument wymagany, gdy matka dziecka mieszka za granicą, jest to kopia paszportu uwierzytelniona przez np. ambasadę lub konsulat Norwegii, autoryzowane norweskie biuro księgowe lub norweski komisariat policji.

 

Dokumentacja z Norwegii:

  • Rejestracja pobytu w Norwegii - tzw. registreringsbevis, dokument wydany przez norweską policję, potwierdzający prawo do pobytu i pracy w Norwegii,

  • Odcinki z pensji od pracodawcy - za ostatnie przepracowane 6 miesięcy.

 

Zasiłek rodzicielski w sytuacji, gdy tylko matka ma prawo do urlopu rodzicielskiego

 

W sytuacji, gdy tylko matka dziecka ma prawo do urlopu rodzicielskiego i może tym samym pobierać zasiłek rodzicielski, ma ona możliwość skorzystania z całego okresu zasiłku, tj. z zasiłku macierzyńskiego (norw. mødrekvote), zasiłku ojcowskiego (norw. fedrekvote) oraz tzw. okresu wspólnego (norw. fellesperiode). Oznacza to, że matka dziecka może pobierać zasiłek rodzicielski przez:

  • 49 tygodni, w czasie których zasiłek jest wypłacany w wymiarze 100%,

ALBO

  • 59 tygodni, w czasie których zasiłek jest wypłacany w wymiarze 80%.

 

Zasiłek rodzicielski jest wykorzystywany w tym przypadku w całości przez matkę dziecka zgodnie z poniższym schematem:

 

 

U

R

L

O

P

 

R

O

D

Z

I

C

I

E

L

S

K

I

OKRES PRZED PORODEM

 

3 tygodnie

 

PORÓD

 

moment narodzin dziecka

 

 

 ZASIŁEK MACIERZYŃSKI (norw. mødrekvote)

 

6 tygodni

 

ZASIŁEK MACIERZYŃSKI (pozostałe 4 tygodnie)

+

ZASIŁEK OJCOWSKI (10 tygodni)

+

OKRES WSPÓLNY (26 tygodni x 100% ALBO 36 tygodni x 80%)

=

 

Razem do wykorzystania przez matkę dziecka:

 

 

49 tygodni x 100% zasiłku

ALBO

59 tygodni x 80% zasiłku

 

 

 

Uwaga: matka dziecka nie może skorzystać z zasiłku rodzicielskiego, jeżeli zdecydowała się otrzymać z NAV jednorazową zapomogę (norw. engangsstønad). Jednorazowa zapomoga (odpowiednik polskiego becikowego) jest jednorazową wypłatą przy narodzinach dziecka w kwocie 61 120 NOK i wyklucza pobieranie zasiłku rodzicielskiego. Zasiłek rodzicielski jest bardziej opłacalnym finansowo świadczeniem od jednorazowej zapomogi, z której warto skorzystać wyłącznie w sytuacji, gdy żadne z rodziców dziecka nie ma wypracowanego prawa do zasiłku rodzicielskiego.

 

Aby uzyskać zasiłek rodzicielski z Norwegii w czasie urlopu rodzicielskiego, gdy tylko matka posiada prawo do świadczenia, wymagane jest złożenie podania o zasiłek do NAV oraz następująca dokumentacja:

 

Dokumentacja z Polski:

  • Karta ciąży (jeśli dziecko jeszcze się nie urodziło), potwierdzająca termin porodu, przetłumaczona na język angielski lub norweski, dokument musi być wystawiony po 26 tygodniu ciąży, aby był uznany,

ALBO

  • Akt urodzenia dziecka (jeśli dziecko już się urodziło) na druku europejskim lub skrócony akt urodzenia w języku polskim przetłumaczony na język angielski lub norweski.

*Uwaga: jeśli dziecko urodzi się / urodziło się w Norwegii, powyższe dokumenty będzie można uzyskać od norweskiej położnej (karta ciąży) lub z norweskiego urzędu skarbowego (akt urodzenia) w języku norweskim i nie będą wymagały tłumaczenia.

 

Dokumentacja z Norwegii:

      • Potwierdzenie aktywności zawodowej jednego z rodziców - np. umowa o pracę lub zaświadczenie od pracodawcy / z uczelni wyższej, dokument musi potwierdzać, że rodzic dziecka, który nie pobiera zasiłku rodzicielskiego jest aktywny zawodowo,

      • Rejestracja pobytu w Norwegii - tzw. registreringsbevis, dokument wydany przez norweską policję, potwierdzający prawo do pobytu i pracy w Norwegii,

      • Odcinki z pensji od pracodawcy - za ostatnie przepracowane 6 miesięcy.

 

Dodatkowe 970 NOK miesięcznie na nowo narodzone dziecko

 

Oprócz zasiłku rodzicielskiego i związanego z nim urlopu rodzicielskiego, Norwegia przewiduje również inne formy wsparcia pieniężnego dla rodzin, które posiadają dzieci. Należy do nich przede wszystkim zasiłek rodzinny (norw. barnetrygd), który przysługuje na dzieci w wieku 0-18 lat i wynosi 970 NOK co miesiąc na każde dziecko. Warto wnioskować o świadczenie niezwłocznie po narodzinach dziecka, gdyż zasiłek ten można pobierać zarówno pracując, jak i przebywając na płatnym urlopie rodzicielskim. Więcej o zasiłku rodzinnym można się dowiedzieć z warto zapoznać się z osobnego artykułu:

Ustawodawstwo norweskie

 

Do podstawowych aktów prawnych, określających warunki i zasady przyznawania urlopu rodzicielskiego oraz wnioskowania o zasiłek rodzicielski w Norwegii, zaliczają się następujące norweskie ustawy:

  • Ustawa o norweskim systemie ubezpieczeń społecznych (norw. Lov om folketrygd; folketrygdloven),
  • Ustawa o wprowadzeniu do norweskiego prawa głównej części Umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym (norw. Lov om gjennomføring i norsk rett av hoveddelen i avtale om Det europeiske samarbeidsområdet; EØS-loven).

 

Źródło: www.nav.no

 

Autor: Borys Borowski / NorEkspert

 

Formularz kontaktowy
Zobacz inne artykuły dotyczące zasiłków w Norwegii:

Zasiłki i świadczenia socjalne w Norwegii - słownik norweskich pojęć.

Wnioskując o zasiłki w Norwegii, często można się spotkać z skomplikowaną, norweską terminologią. Znajomość pojęć i terminów stosowanych przez NAV może znacząco ułatwić rozwiązywanie problemów natury urzędowej w Norwegii.

Zasiłek przejściowy (AAP) w Norwegii - zmiany od stycznia 2018 roku.

Od 1. stycznia 2018 roku wchodzą w życie zmiany ustawowe dotyczące norweskiego zasiłku przejściowego (AAP). Wśród nich znaleźć można m.in. skrócenie podstawowego okresu pobierania zasiłku oraz ograniczenie możliwości pobierania świadczenia za granicą (np. w Polsce).

Zasiłek rodzicielski w Norwegii - 100% norweskich dochodów podczas opieki nad dzieckiem

Nowo narodzone dziecko wymaga stałej opieki przynajmniej jednego z rodziców. Norweski zasiłek rodzicielski umożliwia sprawowanie opieki nad dzieckiem, bez utraty poprzednich dochodów. Do wykorzystania jest nawet 59 tygodni urlopu z zachowaniem 100% byłych zarobków.

Masz pytania? Zadzwoń pod nr +48 58 500 95 766 lub wypełnij formularz kontaktowy