Odcinki za norweskie dochody, czyli kluczowe dokumenty z Norwegii
“Dlaczego prosicie mnie o odcinki z pensji za pracę w Norwegii? W poprzednich latach nie trzeba było ich dosyłać.” – pytają nasi klienci, rozliczający się z podatku za 2022 rok. Tłumaczymy wówczas, że obecnie odcinki z pensji odgrywają bardzo ważną rolę przy rozliczeniach podatkowych, zarówno w Norwegii, jak i w Polsce. Kiedyś jedynie dokumenty pomocnicze, teraz kluczowa dokumentacja, bez której trudno mówić o poprawnym rozliczeniu PIT w Polsce od Twoich dochodów z Norwegii.
Dlaczego odcinki z pensji są tak ważne przy rozliczaniu norweskiego podatku w Polsce? Jak możesz je wykorzystać do samego rozliczenia Skattemelding w Norwegii? Czy pracodawca ma obowiązek wystawić odcinki z pensji? Na te i inne pytania znajdziesz odpowiedź w naszym artykule.
Co to są norweskie lønnsslipp-y?
Lønnsslipp to norweska nazwa na odcinek z pensji w Norwegii. Niektórzy Polacy nazywają lønnsslippy również “payslipami”, czy “paskami wypłat”. Zasadniczo są to dokumenty, informujące o Twoim wynagrodzeniu, potrąceniach i zaliczce na podatek dochodowy (skattetrekk, forskuddstrekk) za dany miesiąc. Dostajesz je najczęściej co miesiąc od pracodawcy w Norwegii jako potwierdzenie rozliczenia ubiegłego miesiąca (ostatniego wynagrodzenia). Zatem jeżeli pracujesz cały rok w norweskiej firmie, na ogół będziesz mieć 12 odcinków z pensji za 12 miesięcy pracy w tej firmie. Niektórzy otrzymują odcinki z pensji i wypłaty częściej niż raz w miesiącu, np. co 2 tygodnie. Wówczas mają więcej odcinków z pensji.
Rys. Przykładowe odcinki z pensji w Norwegii.
Czy pracodawca w Norwegii musi wystawiać lønnslipp-y?
Tak. Pracodawca norweski ma obowiązek wystawiać Tobie odcinki z pensji. Często dostajemy to pytanie od klientów, więc dobrze, że mamy możliwość odpowiedzieć na nie przy okazji w niniejszym artykule. Jeżeli pracodawca nie wystawia odcinków z pensji, możesz się o to upomnieć i w razie odmowy zgłosić sprawę np. do Inspekcji Pracy.
Odcinki z pensji a rozliczenie podatku w Norwegii na Skattemelding
Odcinki z pensji przydają się w kilku sytuacjach w kontekście rozliczenia podatkowego w Norwegii, czyli Skattemeldingu. Jakie to sytuacje?
- Weryfikacja, korekta i zgłoszenie dochodu – może się zdarzyć, że Twoje dochody na Skattemelding są błędnie zaraportowane albo w ogóle ich brakuje! Wówczas odcinki z pensji pomogą Ci zweryfikować poprawność danych o dochodach, poprawić czy nawet dopisać brakujące kwoty. Pamiętaj, że masz taki obowiązek przy sprawdzaniu Skattemelding!
- Uwzględnienie odpisów podatkowych – jeżeli rozliczasz się w Norwegii z podatku np. jako pendler, możesz potrzebować odcinków z pensji, aby obliczyć i dodać ulgi podatkowe do zeznania podatkowego. Przykładowo, Twój pracodawca może odciągać Ci z wynagrodzenia kwoty na poczet zakwaterowania. Jeżeli masz prawo do odliczeń za koszty zakwaterowania w Norwegii, kwoty potrąceń na odcinkach z pensji pomogą Ci obliczyć i udokumentować odpis podatkowy. Podobna sytuacja dotyczy podróży między Norwegią a Polską. Jeżeli ich koszty i liczba są uwzględnione na odcinkach z pensji, możesz użyć dokumentu, aby potwierdzić odpis podatkowy za podróże (reisefradrag).
Oprócz powyższych przykładów zastosowania lønnsslippów w związku ze Skattemeldingiem, będziesz potrzebować pasków z wypłaty, wnioskując o popularne świadczenia z NAV, np. zasiłek rodzinny w Norwegii, zasiłek opiekuńczy w Norwegii, czy zasiłek rodzicielski po narodzinach dziecka.
Odcinki z pensji a rozliczenie dochodu z Norwegii w Polsce
Od 2021 roku weszły w życie zmiany prawne, które obróciły do góry nogami życie wielu Polaków w Norwegii. Od 2021 roku włącznie, pracując w Norwegii i mając rezydencję podatkową w Polsce, musisz składać deklarację podatkową PIT od norweskich dochodów do polskiego urzędu skarbowego.
Aby rozliczyć norweskie dochody i podatek na polskim PIT, musisz najpierw je przeliczyć z koron na złotówki – sprawa oczywista. Ale jak to zrobić poprawnie? Tu się zagadnienie nieco komplikuje.
Rozlicz prawidłowo i najkorzystniej podatek w Norwegii i w Polsce
Poprawne przeliczanie norweskich dochodów z NOK na PLN
Wiele osób myślało, że będzie mogło po prostu przeliczyć CAŁOŚĆ norweskiego dochodu według określonego kursu NOK/PLN, ustalonego przez Narodowy Bank Polski. Niestety nie jest tak łatwo. Aby rozliczyć PIT poprawnie, według polskiego ustawodawstwa podatkowego, musisz przeliczyć KAŻDĄ JEDNĄ WYPŁATĘ według kursu NOK/PLN za dzień poprzedzający tą wypłatę. Czyli np. wypłatę z 22.03.2022 roku w wysokości 33 000 NOK brutto musisz przeliczyć według kursu NBP z dnia 21.03.2022 roku. Oznacza to, że będziesz mieć np. 12 wypłat i każda będzie przeliczona według innego kursu NOK/PLN.
W tym miejscu niezbędne stają się odcinki z pensji, czyli lønnsslippy. To jest jedyny oficjalny dokument, który wskazuje nam, jaka jest dokładna data wypłaty (utbetalingsdato) oraz kwota brutto Twojego dochodu. Lønnsslippy umożliwiają dokładne przeliczenie poszczególnych wypłat z koron na złotówki według kursów NBP i przeniesienie sumy dochodów z Norwegii na polski PIT.
Rys. Przeliczenie wypłaty z Norwegii do PIT według kursu NOK/PLN z NBP.
UWAGA!Może się zdarzyć, że oprócz wszystkich odcinków z pensji wystawionych w 2022 roku możesz potrzebować ostatniego odcinka z pensji z 2021 roku, aby Twój dochód ze Skattemelding się zgadzał! Chodzi tutaj o sytuację, w której Twoja wypłata z grudnia 2021 roku została przelana w styczniu 2022 roku.
Poprawne przeliczanie norweskiego podatku z NOK na PLN
No dobrze, a co zrobić z podatkiem zapłaconym w Norwegii? Jak przeliczyć prawidłowo tą kwotę i uwzględnić ją na polskim PIT? Przecież kwoty odprowadzonego podatku na odcinkach z pensji to tylko zaliczki na podatek (forskuddstrekk, skattetrekk), a nie podatek należny (utliknet skatt). Zgadza się, brawo za czujność! Kwota, której potrzebujesz na polskim PIT to podatek ostateczny do zapłaty / należny w Norwegii, czyli utliknet skatt. Nie znajdziesz jej na odcinkach z pensji. Ale znajdziesz ją na Skattemelding! Wówczas musisz ją przeliczyć z NOK na PLN wg ostatniego kursu NBP z 2022 roku, czyli 30.12.2022 (0,4461).
Używając metod opisanych powyżej, wykonasz najbardziej poprawne przeliczenie norweskich dochodów i podatku na złotówki na polskim PIT.
Podsumowanie
Jak widzisz, norweskie odcinki z pensji pełnią ważną rolę przy rozliczaniu podatku w Norwegii i Polsce. Wykorzystasz je zarówno do sprawdzenia i ewentualnej korekty dochodów podanych na Skattemeldingu, jak i do norweskich odpisów podatkowych. Jednak ich najważniejsze zadanie pojawia się w przypadku, gdy jesteś polskim rezydentem podatkowym. Masz wówczas obowiązek przeliczenia norweskich dochodów na złotówki, by móc je nanieść na polski PIT i rozliczyć zagraniczne dochody w Polsce. Wykorzystanie informacji na lønnsslippach jest jedyną metodą, która gwarantuje Ci poprawne przeliczenie dochodów z NOK na PLN.
Jeśli więc zbierasz już dokumenty do rozliczenia 2022 roku, nie zapomnij o lønnsslippach. Przejrzyj skrzynkę mailową, dysk w chmurze lub na komputerze w poszukiwaniu odcinków z pensji. Jeżeli nie masz wszystkich, poproś pracodawcę w Norwegii o dosłanie brakującej dokumentacji, gdyż ma on taki obowiązek. Potraktuj odcinki z pensji jako obowiązkową pozycję na Twojej liście dokumentów na kolejne rozliczenia podatkowe. Zagwarantują Ci spokojny sen, bo będziesz wiedzieć, że jako polski rezydent podatkowy masz wykonane rozliczenie zgodnie z przepisami podatkowymi w Polsce.